Bouw van minstens zeven megadatacentra gaat door, ondanks politiek verzet

Datum:
  • zondag 29 maart 2026
  • in
  • Categorie: , , ,
  •  



    Er worden in ons land nog minstens zeven megagrote datacentra gebouwd.





    28-3-2026

    Bouw van minstens zeven megadatacentra gaat door, ondanks politiek verzet

    Er worden in ons land nog minstens zeven megagrote datacentra gebouwd. Dat zegt branchevereniging Dutch Datacentra Association (DDA) tegen Nieuwsuur. De Tweede Kamer nam onlangs een motie aan om de bouw van zulke grote centra tegen te houden. Voor deze zeven lijkt die te laat te komen: de vergunningen zijn al grotendeels verleend.

    "Hoe is dit mogelijk", foeterde Pieter Grinwis van de ChristenUnie begin deze maand in de Tweede Kamer. "Dat huizen niet kunnen worden gebouwd en ondernemers niet kunnen verduurzamen, maar in Amsterdam wel een megagroot datacentrum verschijnt voor het Amerikaanse Microsoft?"

    Aanleiding van zijn tirade is de komst van een zogeheten hyperscale in de hoofdstad: een blokkendoos met een grondoppervlak van meerdere hectaren en een jaarlijks stroomverbruik dat gelijkstaat aan ruim 200.000 huishoudens. Ook Lelystad krijgt zo'n hyperscale.

    Nederland telt nu drie van dit soort megadatacentra, waar naast Microsoft ook Google data opslaat. Een Kamermeerderheid en een groeiend aantal provincies en gemeenten vindt de datacentra lelijk, te groot en bovenal een te grote belasting op het overvolle stroomnet.

    Datacentra zijn nu al goed voor 5 procent van het totale Nederlandse energieverbruik. Netbeheerders verwachten dat dat in de komende jaren zal verdubbelen.

    Al in 2022 bepaalde Kabinet-Rutte IV dat hyperscales maximaal 10 hectare mochten beslaan en een stroomaansluiting van maximaal 70 megawatt zouden krijgen. Ook mochten zij alleen nog worden gebouwd in de Groningse Eemshaven, rond Schiphol en in de Kop van Noord-Holland, in de gemeente Hollands Kroon.

    Vergunningen al verleend

    Maar in het geval van Lelystad en Amsterdam waren de vergunningen toen al verleend, legde toenmalig demissionair minister Mona Keijzer van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening uit aan de Kamer. "Dus voordat de nieuwe regels zijn gaan gelden." Per motie riep een Kamermeerderheid op de regels verder aan te scherpen, maar voor zeven nieuwe megacentra, inclusief die in Lelystad en Amsterdam, komen die regels dus te laat.

    Naast deze centra liggen er plannen voor nog vier hyperscales. Het is aan de opvolger van Keijzer, Elanor Boekholt-O'Sullivan, of zij gehoor zal geven aan de motie en de bouw van deze centra tegenhoudt.

    Bij Marije en Guusje bouwt een Amerikaans databedrijf een datacentrum praktisch in de achtertuin:

    'Ik zie het belang van datacentra, maar bouw ze niet in woonwijken'

    Vier van de toekomstige hyperscales die al zijn vergund komen onder de rook van Schiphol, in de gemeente Haarlemmermeer. Inwoners van die gemeente weten maar al te goed hoe het is om een datacentrum als buur te hebben. Het poldergebied rond de luchthaven telt meer dan dertig kleinere en grotere datacentra, en er zijn er nog meer in aanbouw.

    Het gebied was een van de drie locaties waar volgens het Rijk in 2022 nog ruimte was voor hyperscales. Maar nu stuit de komst van nog eens twee datacentra op verzet van de bewoners bij wie ze pal achter het huis worden gebouwd. De gemeente staat buitenspel, maar buigt zich wel over de vraag of ze nog bereid is nieuwe vergunningen af te geven.

    'Broodnodig'

    Daarin staat de gemeente Haarlemmermeer niet alleen. De provincie Utrecht bepaalde in 2021 al geen datacentra toe te staan. En een groeiend aantal gemeenten, waaronder Leiden, Breda en het Westland, wil alleen nog onder uitzonderlijke omstandigheden kleinere datacentra toestaan, of werkt zelfs aan een totaalverbod.

    Dat de politiek zich juist tegen grote datacentra keert, verbaast databedrijven. Volgens Stijn Grove, voorzitter van de branchevereniging DDA, zijn datacentra simpelweg broodnodig. "De discussie spitst zich nu toe op datacentra die worden uitgebaat door Microsoft of Google. Maar ook ziekenhuizen, universiteiten en de Belastingdienst hebben opslag nodig. We willen daarvoor niet afhankelijk zijn van buitenlandse bedrijven. Die data zal je dan hier op moeten slaan."

    Hoe groter, hoe beter?

    Datacentra van de toekomst zijn juist groot, groter, grootst, zegt Grove. "De centra waar de politiek zich nu zo tegen verzet zijn efficiënter, energiezuiniger én nemen minder ruimte in dan de vele kleine datacentra die we anders nodig zouden hebben."

    Wetenschappers plaatsen juist vraagtekens bij het nut van grote datacentra. Zij stellen dat de stroomslurpers de energie- en klimaattransitie zullen verstoren, terwijl de maatschappelijke voordelen niet altijd duidelijk zijn.

    Niet zo lang geleden gold Nederland internationaal nog als knooppunt voor de digitalisering. Of dat zo blijft ligt aan D66-minister Elanor Boekholt-O'Sullivan, in hoeverre zij gehoor geeft aan de oproep van de Tweede Kamer.

    NOS


    2 reacties :

    Anoniem zei

    Tristate City was toch een complottheorie?

    Anoniem zei

    Zoals alle zogenaamde Complottheorieën waarheid worden. De complotdenkers zijn alleen een stuk slimmer als de mensen die complotdenkers beschuldigen van complottheorieën.

    Een reactie posten