Van een onzer correspondenten.

Door Roger Pielke Jr.

Afgelopen week publiceerde ik hier bij THB een post waarin ik de meest belangrijke ontwikkeling in de klimaatwetenschap in decennia aankondigde. Het gaat echt om enorm groot nieuws. Het internationale comité dat verantwoordelijk is voor de officiële IPCC‑scenarios heeft verklaard dat de hoogste scenario’s — RCP8.5, SSP5‑8.5 en SSP3‑7.0 — onwaarschijnlijk zijn. Deze scenario’s hebben klimaatonderzoek, krantenkoppen en beleid bijna twee decennia lang gedomineerd.

Vandaag neem ik door wie in de ‘mainstream’ media wel over dit belangrijke verhaal heeft bericht en wie het tot nu toe heeft genegeerd.

De Nederlandse media lopen voorop

De meest substantiële mainstream‑dekking kwam uit Nederland — misschien wel passend, omdat Detlef van Vuuren, hoofdauteur van het ScenarioMIP‑artikel dat de nieuwe scenario’s introduceerde verbonden is aan de Universiteit Utrecht en het PBL Nederlands Instituut voor Milieuvraagstukken.

De Volkskrant, een van de grootste landelijke media, plaatste het verhaal op 4 mei op de voorpagina onder de kop: ‘Klimaatpanel schrapt doemscenario’. Het artikel verwijst erop dat De Volkskrant enkele jaren geleden een self‑audit had gedaan

en 54 artikelen identificeerde die over RCP8.5‑studies gingen.


De wetenschapsjournalist Maarten Keulemans, die dat artikel schreef, plaatste op X: ‘

This is so huge. Mind‑blowing. Crazy. The IPCC admits what’s been circulating for a while: the highest doomsday scenario, 8.5, no longer matches reality. ALMOST EVERYTHING YOU READ ABOUT THE CLIMATE FUTURE IS WRONG.’

Van Vuuren werd in De Volkskrant geciteerd en zijn opmerkingen waren opvallend. De gevolgen van 3,5 °C opwarming zijn ‘vervelend genoeg’ . Van Vuuren karakteriseert de nieuwe hoogste opwarming in 2100 als 3,5 °C, aanzienlijk hoger dan de ~3 °C die ik schatte op basis van de ScenarioMIP‑data die online staat, met gebruikmaking van dezelfde klimaat‑emulator. Interessant is dat Van Vuuren zijn framing concentreert op het hoge scenario, in plaats van op het middelste ‘huidig beleid’‑scenario, waarmee hij het nieuwe hoogste scenario op een manier gebruikt die het eigen paper adviseerde te vermijden: als een projectieve referentie, niet als een verkennende ‘what‑if?’‑oefening.

Ongetwijfeld zullen we nog veel meer van dit soort misbruik van HIGH tegenkomen; iedereen is gek op het meest extreme scenario dat beschikbaar is.

Van Vuuren wijt de noodzaak om de hoogste scenario’s te schrappen aan veranderingen in de echte wereld, niet aan fundamentele fouten in de scenario’s zelf. Zoals lezers van THB natuurlijk weten, is dit gewoon onjuist. De hoge scenario’s zaten vanaf het begin er omdat ze gebaseerd waren op verkeerde aannames over een wereld die kolengebruik sterk zou uitbreiden. Van Vuuren legde uit aan De Volkskrant: ‘De wereld is gelukkig ontwikkeld. Hernieuwbare energie is veel sneller goedkoper geworden. En hoewel het nog steeds te weinig is, bestaat er nu klimaatbeleid.’

The Guardian, die in vijftien jaar tientallen (waarschijnlijk honderden) artikelen schreef die draaiden om RCP8.5‑projecties, heeft niets geplaatst.

Credits voor Van Vuuren dat hij erkent dat het schrappen van de extreme scenario’s zeer verstorend is: ‘Dat allerlei voorspellingen nu opnieuw moeten worden gedraaid is lastig. Maar dat kan natuurlijk geen reden zijn om onze scenario’s niet bij te stellen.’ Hij noemt ook dat de lage scenario’s zijn toegenomen.

Hij voegt eraan toe:

‘En als we te weinig doen aan broeikasgasemissies, beland je vanzelf op hogere waarden. Dat gebeurt dan alleen later, na 2100.’

Daarmee blijft de deur open voor een 2150‑ of 2200‑terugkeer naar RCP8.5.

NPO Radio 1 zond een segment uit met Marcel Crok van CLINTEL (die meerdere THB‑posts dankbaar in verschillende talen heeft vertaald) en die sinds 2018 pleit voor de onhoudbaarheid van de extreme scenario’s. De titel van het fragment luidt: ‘Het werd een favoriet scenario van wetenschappers.’

Duitstalige verslaggeving

De Berliner Zeitung publiceerde een nuanceert artikel dat stelt dat ‘extreme klimaatscenario’s in het publieke debat te lang een te grote rol hebben gespeeld’, terwijl het tegelijkertijd benadrukt dat het afschaffen van RCP8.5 niet betekent dat klimaatonderzoek in zijn kern fout is geweest. Het Zwitserse medium watson.ch behandelde de kwestie onder de kop ‘Wereldklimaatraad schrapt ergste scenario RCP8.5’, waarbij men Van Vuurens ‘vervelend genoeg’ herhaalt als ‘schon schlimm genug’ (al slecht genoeg) en wijst op de waarschuwing van Zeke Hausfather dat de opwarming nog steeds boven 3 °C kan uitkomen.

Die Welt coverde het eveneens. De ondertitel is hard:

‘Een lobby maakte RCP8.5 beroemd: Het meest sensationele van alle klimaatscenario’s bepaalde wetenschappelijke studies, media en politiek — en is toch onrealistisch. Nu wordt het echt afgebouwd.’

Zwijgzaamheid in het Engelse taalgebied

Opmerkelijk is dat er tot nu toe geen woord van de grote Amerikaanse of internationale media in het Engels is gekomen. The New York Times was misschien het meest prominente Engelstalige platform dat jarenlang nieuwsartikelen promootte op basis van studies die RCP8.5 gebruiken — en heeft nu niets gezegd over het schrappen ervan.

De BBC zond in december 2025 een More or Less‑aflevering over het RCP8.5‑probleem uit: Why did the climate change model get it wrong? — kudos, maar zij publiceert niets over de afschaffing van de extreme scenario’s. Bij Carbon Brief, het specialisatie‑platform dat RCP8.5 misschien vaker heeft behandeld dan welke andere Engelse uitgave dan ook, zwijgt men ook.

Zowel Science als Nature heeft het afschaffen van de extreme scenario’s niet gedeeld. Tot dusver in 2026 zijn meer dan 2.600 studies gepubliceerd die de hoge scenario’s gebruiken, en voorafgaand daaraan tienduizenden — dit is dus werkelijk een groot nieuwtje binnen de wetenschap.

The Guardian, die in vijftien jaar tientallen (waarschijnlijk honderden) artikelen schreef die draaiden om RCP8.5‑projecties, heeft niets geplaatst. Gunstig gezien kunnen we het gebrek aan Engelse berrichtgeving toeschrijven aan vertraging of aan de technische complexiteit van het verhaal. Die problemen vormden echter blijkbaar geen belemmering voor de Nederlandse en Duitse media. Minder gunstig: de uitgaven die het meest hebben geïnvesteerd in het langdurige promoten van RCP8.5 hebben het meeste te verliezen bij een nuchtere analyse van wat de afschaffing voor wetenschap, beleid en hun eigen verhalen betekent.

De nasleep van het afschaffen van extreme klimaatscenario’s is nog maar net begonnen. Hou het in de gaten.

***

Zie hier.

***


Zie ook Marcel Crok:

‘Onder normale omstandigheden zou je verwachten dat wetenschappers diep door het stof zouden gaan en hun oprechte excuses zouden aanbieden aan het publiek. Immers, jarenlang werden we met doemscenario’s om de oren geslagen, mensen werden bang gemaakt, psychologen voelden zich geroepen om zich te specialiseren als klimaatpsycholoog om mensen bij te staan die klimaatdepressief waren geworden.’

***

Lees het hier.

***