CDA-staatssecretaris Jo-Annes de Bat van Klimaat en Groene Groei wil in kaart brengen hoeveel stroomstoringen kunnen ontstaan door de energietransitie. Die transitie zorgt voor meer elektrificering en legt extra druk op het stroomnet. Het kabinet zet hier sterk op in vanwege het klimaatbeleid. Tegelijk wil De Bat onderzoeken hoe vaak storingen kunnen voorkomen en vooral hoe lang mensen bereid zijn zonder stroom te zitten.

De ervaringen in Spanje en Portugal kunnen behulpzaam zijn bij dit onderzoek.

Maar ligt de oplossing voor het voorkomen van deze problemen niet voor de hand?

***

Door Jo Nova.

Ingenieurs waarschuwden dat het elektriciteitsnet op het punt stond te crashen door de overproductie van zonne-energie.

De massale stroomuitval in Spanje en Portugal richtte op 28 april vorig jaar grote schade aan. Destijds veinsde iedereen die verantwoordelijk was verwarring en schoof de schuld af op een “zeldzaam atmosferisch fenomeen” dat mogelijk mysterieuze schommelingen in het net had veroorzaakt. Ze strooiden met termen als ” geïnduceerde atmosferische trillingen” en spraken over extreme temperaturen (zoals 23 graden Celsius).   Maar de topmensen van Red Electrica wisten al die tijd dat het te wijten was aan een overschot aan zonne-energie en een gebrek aan betrouwbare stroomopwekking, omdat de technische staf hen had verteld wat er aan zat te komen:

“Vandaag was het echt heel erg, jullie hebben het allemaal gezien”: nieuwe geluidsopnames bevestigen dat Red Eléctrica drie maanden voor de stroomstoring al wist dat het systeem aan het falen was.

Door Paula Maria, Elmundo

De Senaatscommissie die de stroomuitval onderzoekt, heeft deze week een tweede reeks gesprekken aangehoord  tussen particuliere elektriciteitsbedrijven en Red Eléctrica, de netbeheerder. Bijna een jaar na het incident, en zonder dat iemand de verantwoordelijkheid heeft opgeëist, tonen de nieuwste opnames aan dat het bedrijf onder leiding van  Beatriz Corredor al in januari 2025, drie maanden vóór de totale stroomuitval,  wist dat het gehele Spaanse elektriciteitsnet op zijn limiet zat. De opnames laten ook zien dat de technici een dreigend risico voorzagen –  “op een gegeven moment gaat het mis”, voorspelden ze zelfs – en dat ze de oorzaak van de spanningsschommelingen hadden vastgesteld: een overschot aan zonne-energie en een tekort aan kern- en gasgestookte energieopwekking. De opnames van het incident werpen opnieuw een licht op het management van het bedrijf dat onder controle staat van SEPI (de Spaanse staatsholding) en trekken het verhaal van de leiding in twijfel.

Op 31 januari was er zo’n ernstige stroomstoring dat medewerkers van de kerncentrale Asco waarschuwden: ” Als de eenheden uitvallen, zitten we helemaal zonder stroom .”Ze voegden eraan toe:  “Zonne-energie is niet zoals windenergie, die een zekere traagheid kent. Bij zonne-energie komt er iemand langs die op een knop drukt, en als ze de capaciteit niet een beetje opschalen, veroorzaken ze problemen, en dat is wat er gebeurt.”

Op de ochtend van de stroomstoring wisten de medewerkers profetisch genoeg precies wat ze nodig hadden. Ze gaven de melding aan het controlecentrum van de staatsnetbeheerder: “We hebben meer grootschalige thermische energieopwekkingscapaciteit nodig, want dat is wat de situatie stabiliseert.”

Laten we voor de grap eens die glorieuze excuses in herinnering brengen:

Wat was de oorzaak?

The Guardian april 2025

De Portugese premier Luís Montenegro zei dat het probleem in Spanje was ontstaan. Het Portugese meteorologische instituut REN meldde dat een “zeldzaam atmosferisch fenomeen” een ernstige temperatuurschommeling had veroorzaakt, wat leidde tot de wijdverspreide stroomonderbrekingen.

REN verklaarde: “Door extreme temperatuurschommelingen in het binnenland van Spanje traden er abnormale oscillaties op in de hoogspanningsleidingen (400 kV), een fenomeen dat bekend staat als ‘geïnduceerde atmosferische trillingen’. Deze oscillaties veroorzaakten synchronisatiestoornissen tussen de elektriciteitssystemen, wat leidde tot opeenvolgende storingen in het onderling verbonden Europese netwerk.”

Niet alleen hebben de Spaanse medewerkers tegen de kiezers gelogen, maar de meeste westerse media hebben hun leugens ook verzwegen, geen kritische vragen gesteld en hen ermee laten wegkomen.

De rapporten komen nu naar buiten, maar niemand die verantwoordelijk is, is ter verantwoording geroepen. (Nog niet). Zal dat ooit gebeuren?

Met dank aan Steve Hicks, @NetZeroWatch

Mysterieuze lijnschommelingen en zeldzame atmosferische trillingen, die wijzen op stroomuitval in de hoogspanningsleidingen, veroorzaakten stroomuitval in de Iberische landen.

–Ruairi

UPDATE van reageerder Paulie: Het definitieve rapport van 472 pagina’s — “Vermeld het zonne-energieoverschot niet.”
Paulie:  10 april 2026 om 8:18 uur · Antwoord

Het eindrapport over de Spaanse stroomstoring werd op 21 maart 2026 gepubliceerd:
https://wattclarity.com.au/articles/2026/03/20march-finalreport-iberianblackout/

Voor degenen die geen tijd hebben om het helemaal te lezen: het is een verontschuldiging van 472 pagina’s voor het niet kunnen vaststellen van een duidelijke oorzaak-gevolgrelatie die tot de stroomuitval heeft geleid. Er worden tal van excuses aangevoerd, waaronder onvoldoende meetapparatuur op hun laagspanningsnet en het feit dat de beheerders geen documentatie konden overleggen over het gedrag van specifieke generatoren.

Het rapport doet met name zijn best om de generatoren of specifieke apparatuur die de bron waren van de spanningsinstabiliteit die de stroomuitval veroorzaakte, niet te identificeren. Maar figuur 1-2 op pagina 10 laat zien dat die spanningsinstabiliteit op de dag van de stroomuitval rond 10:30 uur lokale tijd begon.

Figuur 1-6 laat zien hoe spanningsinstabiliteit resulteerde in een snelle stijging van de netspanning tot ver buiten de normale werkingsband (max. 420 kV) in de laatste minuut vóór de stroomuitval. Hoewel deze figuur enkele kritieke gebeurtenissen weergeeft, gaat het rapport niet in op de vraag waarom de netbeheerders deze snelle spanningsstijging niet aankonden.

De onderzoekers slaagden erin één zeer nuttig ding te doen: ze bouwden een model van het Spaanse elektriciteitsnet en konden het gedrag dat die dag werd waargenomen nauwkeurig nabootsen. Maar het duurt tot pagina 311 voordat ze een resultaat presenteren dat de bron van de problemen op hun net duidelijk aantoont.

Figuren 4-114 en 4-115 tonen het gedrag van de netspanning en -frequentie, indien het net acht nieuwe synchrone condensatoren in werking had gehad. De voorgaande tekst bevat geen technische informatie over de capaciteit van deze synchrone condensatoren, maar de resultaten van de simulatie spreken voor zich. Ze laten zien dat een volledige uitval niet zou zijn opgetreden als de synchrone condensatoren operationeel waren geweest.


Had het Spaanse elektriciteitsnet voldoende synchrone energieopwekking gehad, uit kolen, kernenergie, gas of waterkracht, dan had de stroomuitval zich niet voorgedaan.

De auteurs van het rapport zeggen dus nooit het voor de hand liggende! Het Spaanse elektriciteitsnet viel uit omdat er te veel energie van omvormers werd opgewekt en te weinig synchrone energie. Toen er instabiliteit optrad, zorgde het gebrek aan voldoende systeemsterkte en inertie ervoor dat de netspanning ongecontroleerd steeg, waardoor talloze automatische veiligheidssystemen in werking traden en de stroom uitviel.

Maar zo’n eenvoudige verklaring vindt u niet in de oorzaakanalyse met 14 factoren op pagina 333/334 van het rapport.

***

Bron hier.

***