Van een onzer correspondenten.

Met de wereldwijd groeiende belangstelling voor nieuwe kerncentrales stijgt ook de vraag naar kennis over nucleaire technologie. Nederland zet in op zowel grote kerncentrales als Small Modular Reactors (SMR’s) voor een betrouwbare en klimaatneutrale energievoorziening. Voor het realiseren van deze ambities is een stevige kennisbasis, gebaseerd op de laatste inzichten, cruciaal.

Het PIONIER-onderzoeksprogramma van NRG PALLAS in Petten biedt die kennis. In het recent verschenen onderzoeksjaarverslag vertellen onderzoekers hoe zij deze ontwikkelen met het jaarlijkse budget van het ministerie van Klimaat en Groene Groei (KGG).

Langer veilig in bedrijf

Een belangrijk speerpunt is de levensduur van bestaande kerncentrales, zoals Borssele in Zeeland. Wereldwijd naderen veel centrales de grens van zestig jaar. De vraag is niet alleen of ze langer door kunnen draaien, maar vooral hoe dat veilig kan gebeuren. Sinds 2022 coördineert NRG PALLAS een internationaal project met zestig experts uit twintig landen om te onderzoeken welke materialen en componenten bepalend zijn voor langdurig en veilig gebruik.

‘De meeste westerse kerncentrales kunnen zeker 60+ jaar in bedrijf blijven,’ zegt onderzoeker Lorenzo Stefanini. ‘De uitdaging is om dat grondig aan te tonen en te borgen.’

Ook de ontwikkeling van SMR’s gaat hard. In Canada wordt een eerste commerciële SMR gebouwd, terwijl in Europa de European Industrial Alliance on Small Modular Reactors de introductie versnelt. Volgens een recente studie van TNO en NRG PALLAS kunnen SMR’s niet alleen elektriciteit leveren, maar ook warmte voor industrie en steden.

SMR’s brengen nieuwe productiemethoden met zich mee: reactoronderdelen worden grotendeels in de fabriek gemaakt. NRG PALLAS onderzoekt hoe materialen zich gedragen in een echte reactoromgeving, zodat veiligheid en betrouwbaarheid gewaarborgd blijven.

Kernenergie op zee en in de ruimte

Kernenergie wint niet alleen op land terrein. De internationale scheepvaart is goed voor circa 3 procent van de wereldwijde CO₂-uitstoot, en atoomkracht wordt als alternatief onderzocht. Het Nederlandse bedrijf Allseas wil varen op kernenergie mogelijk maken met gasgekoelde hogetemperatuurreactoren, ondersteund door NRG PALLAS via veiligheidsonderzoek.

Ook in de ruimte biedt kernenergie kansen: voor raketaandrijving (niet bij lancering), stroomproductie op ruimtebasissen en warmte of elektriciteit voor satellieten en voertuigen. ‘NRG PALLAS beschikt over kennis van nucleaire veiligheid, ongevalsscenario’s en radioactieve emissies, en kan zo bijvoorbeeld ESA ondersteunen,’ zegt Ferry Roelofs, accountmanager Research & Innovation. ‘Veiligheid staat altijd voorop, maar er is nog veel te onderzoeken.’

Het nucleaire onderzoek heeft ook directe maatschappelijke impact buiten de energiesector. Een voorbeeld is een nieuw model voor microdosimetrie, dat nauwkeurig berekent hoeveel stralingsenergie medische isotopen afgeven in menselijk weefsel. Dit helpt kankerbehandelingen beter af te stemmen op de patiënt, met minder nevenschade en hogere kwaliteit van leven.

Meer dan 30.000 patiënten wereldwijd zijn dagelijks afhankelijk van isotopen uit Petten voor de diagnose en behandeling van kanker en hart- en vaatziekten. ‘Microdosimetrie is essentieel voor nieuwe radionuclidetherapieën: hoe meer we weten, hoe dichter we bij nieuwe behandelingen komen,’ zegt Tim van Dijk, natuurkundige en stralingsbeschermingsdeskundige.

***

Bron hier.

***