De stikstof-paradox: Hoe de boer de natuur juist kan redden | Transitiegesprekken #2194

WAAROM WE juist meer boeren nodig hebben 

26-1-2026

De stikstof-paradox: Hoe de boer de natuur juist kan redden | Transitiegesprekken #2194

In deze aflevering van Transitiegesprekken spreekt Ad Verbrugge met landschapshistoricus en filosoof Erik Brinkman en duurzaamheidsexpert Ruud Nijs. Samen verkennen zij de diepe crisis waarin het Nederlandse landschap verkeert, van stervende bossen door stikstof tot de uitputting van onze bodem. Brinkman pleit voor een radicale koerswijziging: we hebben niet minder, maar juist méér boeren nodig. Alleen moeten zij niet langer worden opgejaagd door de wereldmarkt, maar beloond worden als beheerders van een 'verwevingslandschap'. Van middeleeuwse waterbeheersystemen tot de filosofie van Spinoza: een diepgaand gesprek over hoe we de verbinding tussen mens, landbouw en natuur kunnen herstellen.

Onderwerpen in deze video:

• De zichtbare impact van stikstof op onze bossen.
• Waarom de huidige focus op export en schaalvergroting doodloopt.
• De kracht van een vitale bodem en lokale voedselketens.
• De boer als onmisbare schakel in landschapsbeheer.
• Wat de 14e eeuw ons leert over de innovaties van de toekomst.

Steun DNW Maak het geluid van de Nieuwe Wereld mogelijk. Zonder uw steun geen DNW! Word lid of doneer: 🚨Eenmalig doneren: via https://www.gofundme.com/f/eindejaars... 🧢 Steun DNW en word patroon op http://www.petjeaf.com/denieuwewereld. 💳 Grote donaties: NL61 RABO 0357 5828 61 t.n.v. Stichting De Nieuwe Wereld. ✉️ Meld je aan voor onze gratis Nieuwsbrief: https://denieuwewereld.tv/nieuwsbrief/ Liever direct overmaken? Maak dan uw gift over naar NL61 RABO 0357 5828 61 t.n.v. Stichting De Nieuwe Wereld. Crypto's doneren kan via https://commerce.coinbase.com/checkou... -- Bronnen en links bij deze uitzending: -- 00:00 Introductie: De toekomst van het Nederlandse landschap 01:48 Landgoed Lankheet: Een landschapslaboratorium in Twente 04:12 Leren van de 14e eeuw: Middeleeuwse vloeisystemen en watermanagement 08:39 De industrialisatie van het landschap door de eeuwen heen 11:10 De stikstofcrisis: Het tipping point voor onze bossen 14:40 Tactieken voor de toekomst: Bosverjonging en klimaatresistentie 16:45 Moeten we anders kijken naar invasieve soorten? 18:51 Het herstellend vermogen van de natuur 21:31 Kritiek op het AERIUS-model: Meten in de bodem vs. rekenmodellen 24:30 De historie van de Rabobank en de schaalvergroting in de landbouw 26:30 De cijfers: Landgebruik vs. bijdrage aan het BBP 31:44 De paradox van export en import in onze voedselketen 34:28 De oplossing: Minder produceren en focussen op bodemvitaliteit 35:42 Bodembologie (eDNA) en de verborgen uitstoot van lachgas 38:02 Boeren belonen voor hun klimaatfunctie in plaats van subsidie 40:40 Waarom we MEER boeren nodig hebben voor landschapsbeheer 43:51 Waarom gezond, lokaal voedsel in de winkel zo duur is 46:30 Technologie als ondersteuning: Robots in een kleinschalig landschap 49:12 De boer van de toekomst: Van technicus naar gemeenschapsmens 53:05 Wat we kunnen leren van de transitie in Denemarken en Oostenrijk 54:36 Kracht door samenwerking: Lokale afzetgaranties 56:43 Spinoza en de eenheid van natuur en geest 58:30 Intuïtieve kennis: De logica van de wereld ervaren 59:06 Afronding en afsluiting -- De Nieuwe Wereld TV is een platform dat mensen uit verschillende disciplines bij elkaar brengt om na te denken over grote veranderingen die op komst zijn door een combinatie van snelle technologische ontwikkelingen en globalisering. Het is een initiatief van filosoof Ad Verbrugge in samenwerking met anchors Jelle van Baardewijk en Marlies Dekkers. De Nieuwe Wereld TV wordt gemaakt in samenwerking met de Filosofische School Nederland. Onze website: https://denieuwewereld.tv/ DNW heeft ook een Substack. Meld je hier aan: https://denieuwewereld.substack.com/

De Nieuwe Wereld