zij noemt de ‘transitie weg van fossiele brandstoffen’ een ‘dwarsdoorsnijdende prioriteit’ voor de Nederlandse delegatie tijdens COP31.
13-11-2026
Fluit Van Veldhoven terug van Klimaattop
Van een onzer correspondenten.
Minister Van Veldhoven gaat naar Antalya met een duidelijke boodschap: Nederland wil zijn rol als ‘betrouwbare, ambitieuze klimaatpartner’ herstellen en versterken. In haar Kamerbrief noemt zij de ‘transitie weg van fossiele brandstoffen’ een ‘dwarsdoorsnijdende prioriteit’ voor de Nederlandse delegatie tijdens COP31.
Dat klinkt indrukwekkend, maar roept een fundamentele vraag op: heeft dit kabinet eigenlijk nog het mandaat om namens Nederland nieuwe politieke verbintenissen aan te gaan? Premier Jetten blijft thuis omdat de meerderheid voor het belastingplan onzeker is. Als de Kamer geen eenheid van beleid meer kan garanderen, zoals nu blijkt — zeker ook over klimaatbelasting, begrotingsruimte en de snelheid van de transitie — kan het kabinet die verdeeldheid niet wegmandateren door internationaal een ambitieuzere lijn te beloven dan nationaal draagvlak bestaat.
Is het kabinet nog bevoegd is om namens Nederland nieuwe klimaatverplichtingen aan te gaan?
Een demissionair kabinet behandelt in beginsel alleen lopende zaken en wordt geacht geen belangrijke politieke beslissingen te nemen. De Tweede Kamer kan onderwerpen controversieel verklaren, juist om te voorkomen dat een kabinet zonder politieke basis nog grote besluiten neemt. Die regel bestaat niet omdat Den Haag bang is voor internationale topjes, maar omdat democratische legitimatie niet ophoudt zodra een vliegtuig naar een klimaattop vertrekt.

Van Veldhoven wil in Antalya samen met een kopgroep van ambitieuze landen werken aan een wereldwijd elektrificatiedoel voor 2035, en zet in op de uitfasering van olie, kolen en gas. Dat is meer dan een technische agenda: het is een politieke koerskeuze met directe gevolgen voor energieprijzen, industrie, begroting en de positie van Nederlandse burgers en ondernemers. Zulke keuzes horen niet thuis in de marge van een internationale conferentie, maar op de agenda van een Kamer die nog wél een meerderheid kan vormen.
De les uit buurland België is dus niet dat Nederland het mandaat moet verbreden, maar dat het mandaat moet passen bij de werkelijke politieke positie van de regering. Als die positie zwak is, wordt het mandaat smaller — niet breder. Van Veldhoven mag onderhandelen, coalities opbouwen en bestaande afspraken uitvoeren. Maar nieuwe bindende toezeggingen over fossiele uitfasering, extra klimaatfinanciering of nationale belastingmaatregelen vereisen een expliciete politieke dekking in Den Haag.
De juiste vraag is daarom niet of Nederland ‘ambitieus’ genoeg naar Antalya gaat, maar of het kabinet nog bevoegd is om namens Nederland nieuwe klimaatverplichtingen aan te gaan. Zolang die vraag onbeantwoord is, moet Van Veldhoven worden teruggefloten: omdat een minderheids- of demissionair kabinet geen vrijbrief heeft om de Kamer voorbij te lopen.
***

0 reacties :
Een reactie posten