Stientje van Veldhoven (D66) is nog maar amper begonnen aan haar ministerschap of de verkiezingscampagne lijkt al losgebarsten. In een online campagnefolder van D66 presenteert zij zich deze week als de onvermoeibare aanjager van windenergie, zonne-energie en een sterker stroomnet. Over kernenergie geen woord.

Dat is opmerkelijk, want het kabinet-Jetten — gevormd door VVD, CDA en D66 — heeft juist gekozen voor een forse uitbreiding van kernenergie. Het regeerakkoord spreekt over het versterken van het nucleaire cluster, het versnellen van het SMR-programma en de bouw van ten minste vier nieuwe kerncentrales. Ook de Rijksoverheid presenteert vier nieuwe centrales inmiddels als onderdeel van de nationale energiekoers.

Van Veldhoven heeft een lange voorgeschiedenis als tegenstander van kernenergie.

Kernenergie is dus geen detail in de marge, maar een van de belangrijkste onderdelen van het energiebeleid waarvoor Van Veldhoven als minister medeverantwoordelijk is. Toch kan zij het woord kennelijk niet over haar lippen krijgen. Het zou tot kamervragen moeten leiden. In haar folder schrijft de klimaatbevlogen Van Veldhoven:

‘In Nederland merken we de gevolgen van klimaatverandering steeds meer: hittegolven, droogte en extreem weer zijn niet langer iets van later, maar van nu.’

Vervolgens wijst zij op de klimaatpolitiek van Trump, PVV en BBB en presenteert zij D66 als de partij die Nederland weer naar duurzame vooruitgang moet leiden. Maar juist daar wringt het. Want welke duurzame energie bedoelt zij? Wind op zee, uiteraard. Zon, vanzelfsprekend. Een sterker stroomnet, zeker. Maar de kerncentrales die haar eigen kabinet, met haar als verantwoordelijke minister zegt te willen bouwen, verdwijnen uit beeld alsof zij er niet mogen zijn.

Politica van Veldhoven lijkt daarmee op iemand die een ongewenste zwangerschap probeert te verbergen.

Van Veldhoven heeft een lange voorgeschiedenis als tegenstander van kernenergie. Als Kamerlid noemde zij investeringen in nieuwe kerncentrales volgens eerder aangehaalde berichtgeving ‘de grootste blunder in deze toch nog niet zo heel erg oude eeuw’ en stelde zij dat kernenergie geen duurzame vorm van energieopwekking was. Ook stond kernenergie, zij was toen woordvoerder klimaat, binnen de vroegere D66-lijn ‘onderaan de ladder’ en zou ‘de overheid deze energiebron niet moeten subsidiëren’.

Van die opvattingen heeft zij nooit openlijk afstand genomen. D66 heeft intussen wel ingestemd met een regeerakkoord waarin ten minste vier nieuwe kerncentrales, SMR’s en een versterkt nucleair cluster worden aangekondigd. Dat levert een politieke spanning op die niet kan worden opgelost door haar eenvoudigweg niet te benoemen.


Wie als minister campagne voert met een verhaal over het klimaatbeleid, heeft twee mogelijkheden: het kabinetsbeleid eerlijk en volledig presenteren, of duidelijk maken welk onderdeel men persoonlijk niet onderschrijft, met alle gevolgen van dien. Je kunt niet een beetje zwanger zijn.

***
Lees de verkiezingsfolder hier.

***