De Ombudsman
Huisuitzetting kan niet zomaar.
Een verontrust telefoontje aan de ombudsredactie van Sjaak van Dulmen uit Heiloo. Zijn zoon heeft een huurschuld van zo’n 2500 euro en hoewel hij nu zijn huur op tijd betaalt, kan hij de aflossing van 100 euro per maand maar moeilijk ophoesten. De verhuurder dreigt nu met uitzetting. Kan dat zomaar?
De situatie in het kort: de zoon heeft al contact met de plaatselijke schuldsanering, die de particuliere verhuurder heeft voorgesteld om dertig procent van de schuld ineens te betalen tegen kwijtschelding van de rest. Dat wil de verhuurder niet. Hij wil 100 euro per maand aflossing. Maar dat is met een huur van 700 euro nauwelijks op te brengen voor iemand met een uitkering. Is de dreiging met uitzetting een reële dreiging, vraagt de vader zich af.
Nee, zegt Hans Schuurbiers van de landelijke Woonbond in Amsterdam. „Een woninguitzetting kan pas nadat de rechter zich daar over uit heeft gesproken en die houdt met alle omstandigheden rekening. Omdat dit soort problemen al vaker voor de rechter is geweest zie je in de jurispudentie dat er vrijwel nooit ontruimd wordt als iemand al in de schuldsanering zit. Het idee daarachter is dat bij een uitzetting de problemen dan alleen maar groter worden en daar schiet de verhuurder uiteindelijk ook niks mee op." En momenteel is in de Eerste Kamer een wijziging van de Faillissementswet in behandeling, waarin huuropzegging en uitzetting gedurende het schuldsaneringstraject verboden wordt. Dat dan toch met uitzetting gedreigd wordt, komt volgens Schuurbiers omdat niet elke verhuurder goed op de hoogte is van de regels. Zeker bij particuliere verhuurders is dat soms het geval.
Regels
Toch kan het zijn dat een rechter tot het oordeel komt dat uitzetting gerechtigd is. Uit gegevens van het ministerie van volkshuisvestiging, milieu en ruimtelijke ordening blijkt dat huurschuld of het veroorzaken van overlast een reden is om de huurovereenkomst te verbreken. Een wanprestatie heet dat. Die overlast moet dan wel ernstig zijn en er moet geen verbetering in het gedrag optreden.
Uitzetting om die reden komt steeds vaker voor. Andere redenen om de huur op te zeggen zijn onder meer als een tijdelijke huurperiode is afgelopen of als het pand voor dringend eigen gebruik nodig is.
Het opzeggen van de huur moet altijd schriftelijk gebeuren, minstens drie maanden voor de datum van opzegging. Als er medehuurders in de pand zijn, moet iedereen afzonderlijk een brief krijgen. Als je als huurder akkoord gaat met de opzegging, dan moet dat ook schriftelijk. Ga je niet akkoord, dan kan de verhuurder beëindiging alleen afdwingen via de rechter. Die kijkt naar de redenen. Wijst hij de eis van de verhuurder af, dan loopt de huur gewoon door. Anders bepaalt de rechter de datum van ontruiming. Voor kamers bij hospita gelden aanvullende regels. Daar kun je de eerste negen maanden zonder opgave van reden de huur opgezegd krijgen.
Terug naar Van Dulmen. Als de rechter instemt met ontbinding van de huurovereenkomst, dan kun je tegen dat vonnis een executiegeschil aanspannen bij de president van de rechtbank, maar daaraan zijn wel kosten verbonden. Overigens blijkt in de praktijk dat verhuurders een vonnis tot ontruiming niet gebruiken om te ontruimen, maar om huurders te dwingen te betalen.
Wie uit zijn of haar woning is gezet maakt in eerste instantie weinig kans om opnieuw een woning te krijgen. Het wordt zoeken naar onderdak bij vrienden of familie of een zwervend bestaan. Om dat te voorkomen hebben veel gemeenten en woningbouwverenigingen een tweede kans-beleid. Wie aan een aantal voorwaarden voldoet maakt na een uitzetting toch weer kans op een woning. Dat gebeurt als er met de vorige verhuurder een duidelijke aflossingsregeling is afgesproken die minstens een jaar goed wordt nageleefd. Ook de aanmelding bij schuldsanering helpt daarbij. Er moet ook een garantie zijn dat er niet opnieuw huurschulden ontstaan. In het geval de woning ontruimd is na overlast, dan moeten ook ten aanzien daarvan duidelijke afspraken op papier staan. Het heilig beloven is niet genoeg. Want huisuitzetting na overlast gebeurt niet zomaar, dan heb je het echt bont gemaakt. De tweede kans moeten begeleid worden door afspraken met instellingen als reclassering, maatschappelijk werk of GGZ.
DURK GEERTSMA
De naam Van Dulmen is gefingeerd.
Noot Stichting JAS:
Advies
Het is belangrijk, dat zodra er tekenen zijn dat u financieel er niet meer uitkomt, direct met de sociale dienst van uw gemeente in contact treedt.
Hoe langer u wacht, hoe groter de problemen worden.
Bij huisuitzetting: neem voor een rechtzitting altijd kontact op met de gemeentelijke sociale dienst. Deze kan wellicht voorkomen, dat er tot huisuitzetting wordt overgegaan.
Redactie JAS